Tralleis’te 300 kişilik antik havuzun restorasyonu tamamlandı

Aydın’daki Tralleis Antik Kenti’nin Hamam-Gymnasium kompleksinde bulunan yaklaşık 2 bin yıllık havuzun kazı ve restorasyon çalışmaları tamamlandı. Soğukluk bölümü olarak bilinen frigidarium içindeki yapı 37 metre uzunluğunda, 12 metre genişliğinde ve yaklaşık 300 kişilik kapasiteye sahip.

Çalışmalar Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile Aydın Adnan Menderes Üniversitesi iş birliğinde yürütüldü. Havuzun bulunduğu frigidarium bölümündeki kazı 2022’de başladı ve Geleceğe Miras Projesi kapsamında koruma uygulamalarıyla birlikte ilerledi.

Yaklaşık 40 bin metrekarelik Hamam-Gymnasium kompleksi yalnızca yıkanma alanından oluşmuyor. Roma kentlerinde bu tür yapılar beden eğitimi, sosyalleşme ve kamusal yaşamın kesiştiği geniş tesislerdi. Tralleis’teki havuzun da gymnasiumda eğitim gören gençler tarafından kullanıldığı değerlendiriliyor.

Gündelik yaşama etkisi

Komplekste sıcaklık, ılıklık ve soğukluk bölümlerinin birlikte bulunması, suyun farklı sıcaklıklarda dolaştırıldığı düzeni gösteriyor. Antik yapının kapasite hesabı günümüz yüzme havuzu standartlarına göre değil, mimari alan ve kullanım biçimine ilişkin arkeolojik değerlendirmeye dayanıyor.

Restorasyon “yeniden yapılmış yeni bir havuz” anlamına gelmiyor. Amaç özgün taşları belgelemek, ayakta kalan bölümleri güçlendirmek ve yapının okunabilirliğini artırmak. Yeni eklerin kapsamı, kullanılan malzeme ve su tahliye düzeni gibi teknik ayrıntılar korumanın uzun vadeli başarısını belirleyecek.

Okur için önemli not

Havuzun ortaya çıkarılması, Tralleis’in kamusal yaşamı ve Roma dönemi kent planlaması hakkında daha somut bir ölçek sunuyor. Ziyaret düzeni ve sergileme koşulları tamamlandıkça yapının hem araştırma hem kültür turizmi açısından daha görünür hâle gelmesi bekleniyor.